Σάββατο 14/12/2024 – «Ο χρόνος στην σύγχρονη αστροφυσική και οι δυνατότητες για ένα ταξίδι στο παρελθόν ή στο μέλλον» – Δρ. Χρίστος Ξενάκης – Ομιλία

Η πρώτη φετινή ομιλία της Εταιρείας Αστρονομίας και Διαστήματος της πόλης 

μας θα γίνει το Σάββατο, 14^η Δεκεμβρίου και ώρα 7 μ.μ. στην αίθουσα Β1 του Οικονομικού Τμήματος του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας (28^ης Οκτωβρίου 78 – κτίριο Ματσάγγου – είσοδος από Παύλου Μελά), με θέμα: 

Ο χρόνος στη σύγχρονη αστροφυσική 

και οι δυνατότητες για ένα ταξίδι στο παρελθόν ή στο μέλλον.

Ομιλητής θα είναι ο γνωστός συμπολίτης μας Δρ φυσικός κ. Χρίστος Ξενάκης

Μια σύντομη περίληψη της ομιλίας του έχει ως εξής: 

Στους αρχαίους πολιτισμούς, η άποψη για το χρόνο συνδεόταν με την εξέλιξη και τη μεταβολή τόσο στο φυσικό περιβάλλον όσο και στον άνθρωπο. Στην πραγματικότητα ήταν εδραιωμένη στους κύκλους και τους ρυθμούς της φύσης. 

Η παρατήρηση και η καταγραφή των ουράνιων περιοδικών φαινομένων έδωσε νέα ώθηση στην αντίληψη για το χρόνο, αλλά και στην ακριβέστερη μέτρησή του. 

Την πρώτη επανάσταση για το χρόνο την έφερε ο Isaac Newton στο περίφημο έργο του «Principia MathematicaPhilosophiae Naturalis» (1687), όπου αποφάνθηκε ότι «ο απόλυτος πραγματικός και μαθηματικός χρόνος, από μόνος του και από την ίδια τη φύση του,  ρέει ομαλά, χωρίς αναφορά σε οποιοδήποτε εξωτερικό παράγοντα». 

Δηλαδή, στη νευτώνεια φυσική που κυριάρχησε μέχρι τις αρχές του 20^ου αιώνα, ο χρόνος είναι ίδιος παντού και για όλους, μ’ άλλα λόγια είναι απόλυτος και παγκόσμιος! 

Το 1905, ο Albert Einstein ανατρέπει την άποψη αυτή και διακηρύττει ότι δεν υπάρχει απόλυτος χρόνος! Δηλαδή, δεν υπάρχει ένα «παγκόσμιο τώρα», ο χρόνος είναι «ελαστικός» και σύμφωνα με την «ειδική θεωρία της σχετικότητας», ο χώρος και ο χρόνος διαπλέκονται και αποτελούν ένα ενιαίο όλον! Αργότερα, μάλιστα, τόνισε ότι η «διάκριση μεταξύ παρελθόντος, παρόντος και μέλλοντος είναι απλώς ψευδαίσθηση, αν και πεισματική»! 

Αν, όμως, ο χρόνος είναι ελαστικός και μπορεί να συρρικνωθεί ή να εκταθεί, μήπως είναι εφικτό ένα ταξίδι στο χρόνο;

Η απάντηση είναι «οπωσδήποτε καταφατική», δηλώνει ο διακεκριμένος θεωρητικός φυσικός Paul Davies και συνεχίζει: «για να επισκεφθούμε το μέλλον, το μόνο που χρειαζόμαστε είναι μια μικρή βοήθεια από τη βαρύτητα κι ένα διαστημόπλοιο που να μπορεί να ταξιδέψει με ταχύτητα λίγο μικρότερη από εκείνη του φωτός. Όσο για την επιστροφή στο παρελθόν, ο καλύτερος τρόπος είναι να βρούμε μια γειτονική “μαύρη τρύπα” εξοπλισμένη με μια διαβατή “σκουληκότρυπα”». 

Τα ερωτήματα βέβαια που γεννιούνται είναι πάρα πολλά και η τεχνολογία που απαιτείται είναι ασύλληπτη μέχρι σήμερα! Όλοι όμως συμφωνούν ότι όσο υπάρχει και εξελίσσεται ο άνθρωπος, θα αγωνίζεται για την απόκτηση νέας γνώσης και τεχνολογίας και θα προχωρά σε νέες ανακαλύψεις προσδοκώντας να βελτιώσει και να επεκτείνει χρονικά το μέλλον του!